Article

भारतीय जल रणनीतिको चेप र नेपाल

Publish On: Apr 10 2018

एकजना मानिसलाई पिउनका लागि दिनको दुईतीन लिटर पानी भए पुग्छ। नुहाइधुवाइ र सफाइ आदि अन्य आवश्यकताका लागि दुई सय लिटर भए पर्याप्त हुन्छ। तर अन्तर्राष्ट्रिय स्तरका विभिन्न अध्ययनहरूलाई आधार मानी भारतका विख्यात जल रणनीति विज्ञ ब्रह्म चेल्लानीले वाटरः पिस एन्ड वार नामक पुस्तकमा उल्लेख गरेअनुसार एकजना साकाहारी मानिसको दैनिक भोजनमा साधारणतया सात सय १२ लिटर पानी उपयोग भएको...

read more

युरोप र अमेरिकाको आक्रामकता

Publish On: Apr 3 2018

२८ मे २००८ (१५ जेठ २०६५) मा राति नौ बजेर ५२ मिनेटमा संविधानसभाको प्रथम बैठकमा सो सभाको सदस्य नरहेका गृहमन्त्री कृष्णप्रसाद सिटौलाले नेपाललाई गणतन्त्र घोषणा गर्न प्रस्ताव राखे। १० मिनेटपछि राति १० बजेर दुई मिनेटमा सभाध्यक्ष रहेका कुलबहादुर गुरुङले उक्त प्रस्ताव निर्णयार्थ प्रस्तुत गरे। लगत्तै प्रस्तावलाई मतदानमा लगियो। राति ११ बजेर २५ मिनेटमा सभाध्यक्ष कुलबहादुर गुरुङले नेपाल संघीय...

read more

राष्ट्रियता, महेन्द्र र बीपी

Publish On: Mar 29 2018

सन् १९४७ मा भारतको स्वतन्त्रतापश्चातको लोकसभामा चर्को बहसको रूपमा प्रवेश पाएको एक विषय थियो, नेपालकोे भविष्यबारे के गर्ने ? यस विषयको उठान गर्ने मुख्य व्यक्ति थिए, सरदार बल्लवभाइ पटेल। भारत स्वतन्त्र भएको त्यही बेलामा नेपाललाई पनि भारतमा गाभ्नुपर्छ भनेर खरो ढंगबाट वकालत गरेका थिए, पटेलले। लौहपुरुष भनिने गरिएका र गृहमन्त्रीसमेत रहेका पटेल त्यसबेलाका प्रभावशाली नेता थिए, स्वतन्त्र भारतको।...

read more

रूसी जंगबहादुर भ्लादिमिर पुटिन

Publish On: Mar 27 2018

दोस्रो विश्व युद्धले जर्मनीलाई कम्युनिस्ट र प्रजातान्त्रिक जर्मनी गरेर दुई भागमा विभाजित गरिदियो। पूर्वी जर्मनीभित्रको सहर बर्लिन पनि दुई भाग भयो। दिनहुँजसो हजारौंको संख्यामा पूर्वबाट पश्चिम बर्लिनको सुख र समृद्धिबाट आकर्षित भएर जाने जनतालाई छेक्ने उद्देश्यले पूर्वी जर्मनीको कम्युनिस्ट शासनले दुई बर्लिनको साँधमा अगस्ट १९६१ मा कंक्रिटको पर्खाल लगाए र काँडेतारले जेलिदिए। सोभियत संघमा मिखाइल गोर्वाचेभको उदयले शासन...

read more

सर्वत्र सफल र छिमेकमा असफल मोदी

Publish On: Mar 13 2018

मे २०१४ मा सबल, सगर्व र समुन्नत भारतको प्रतिवद्धता बोकेर सरकारमा आएका प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको आमजनतामा रहेको आकर्षण झन्झन् प्रबल र सघन हुँदै गइरहेको देखिन्छ। अनगिन्ती चुनौतीहरूमाझ भारतको बढ्दो शक्ति र विश्वासलाई प्रतिनिधित्व गर्दै प्रधानमन्त्री मोदीले मुलुकको विदेश नीतिलाई नयाँ गति, दिशा र उचाइ दिएका छन्। त्यसले भारतलाई विश्व राजनीतिको केन्द्रमा स्थापना गरेको छ। बैदेशिक मामिलामा मोदीले मूलतः...

read more

हिमालयमा भारत र चीनको युद्ध तयारी

Publish On: Mar 6 2018

प्रधानमन्त्री खड्गप्रसाद ओलीले नेपालको स्वतन्त्र परराष्ट्र नीति र खास गरेर भारत र चीन नीतिमा संयम र सन्तुलन प्रदर्शन गर्दै प्रमुख राष्ट्रिय हितहरूको जगेर्नाद्वारा मुलुकको स्वतन्त्रता र प्रभुसत्ताको सम्मानमा देखाएको टड्कारो प्रतिवद्धताले बीपी कोइराला र राजा महेन्द्रको स्मरण गराएको छ। पाकिस्तानी प्रधानमन्त्री साहिद खाकान अब्बासीको नेपाल भ्रमण पनि त्यसैको एउटा कडीको रूपमा बुझ्न सकिन्छ। तर मुलुकको आन्तरिक राजनीति नेपालको...

read more

चीनको ताइवान चुनौती र अमेरिका

Publish On: Feb 27 2018

ताइवान सवालमा चीनलाई थप उत्तेजित नबनाउने उद्देश्यले डेढदशकदेखि स्थगित अमेरिकाताइवान प्रतिरक्षा उद्योग सम्मेलन यसै वर्षबाट पुनः सुरु हुने भएकोबारे ताइवानका सैन्यसूत्रहरूलाई उल्लेख गर्दै यही फेब्रुअरी २० मा साउथ चाइना मर्निङ् पोस्टले लेख्यो। अमेरिकी र ताइवानी सैन्यजहाजहरूलाई एक अर्को मुलुकको बन्दरगाहहरूमा भ्रमणको सुविधा दिने प्रबन्धसहितको नेसनल डिफेन्स अथोराइजेसन एक्ट मा गएको डिसेम्बर १२ मा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले हस्ताक्षर...

read more

Democratization of Nepali Army

Publish On: Feb 26 2018

"Bravest of the brave, most generous of the generous, never had a country more faithful friends than you." - Professor Sir Ralph Turner, MC in his book The Gurkha Soldier . Abstract 1. Political debate was woven for democratization of Nepali Army after the signing of Comprehensive Peace Agreement amidst a cluttered political atmosphere in year 2006 where...

read more

सानो युरोप र ठूलो जर्मनी

Publish On: Feb 20 2018

युरोपको लागि ठूलो र विश्वका लागि सानो हुनु नै विचरो बूढो जर्मनीको नियति बनेको छ, हेनरी किसिन्जरको यो चर्चित भनाइ जर्मनीको परिचय हो। तर वर्तमान जर्मनी विश्वकै लागि पनि ठूलो हुने रणनीतिक लक्ष बोकेर उभिने प्रयास गरिरहेको छ। यसले युरोप, एसिया, अफ्रिका र अमेरिकाको विदेश र रक्षा नीतिमा महत्वपूर्ण परिवर्तनतर्फ संकेत गरिरहेको छ। केही वर्षदेखि युरोपीय रणनीतिक विश्लेषकहरू...

read more

माल्दिभ्सको भारत, चीन र अमेरिका चुनौती

Publish On: Feb 13 2018

नजरबन्दमा रहेका केही सांसदलाई मुक्त गरिदिने आदेश माल्दिभ्सको सर्वोच्च अदालतले दियो। राष्ट्रपति अब्दुल्ला यामिनले सर्वोच्चको आदेशलाई राजनीतिक उद्देश्यले प्रेरित र पूर्वाग्रही बताएर त्यसलाई पालना गर्न अस्वीकार गरे। त्यसरी सुरु भएको माल्दिभ्सको राजनीतिक संकट स्वयं सर्वोच्च अदालतले राष्ट्रपतिलाई महाभियोग लगाउन र सेनालाई पनि राष्ट्रपतिको आदेश पालना नगर्न आदेश दिएपछि जटिल चरणमा प्रवेश गर्‍यो। राष्ट्रपति अब्दुल्ला यामिनले मुलुकमा १५ दिनका...

read more