Article

माल्दिभ्सको भारत, चीन र अमेरिका चुनौती

Publish On: Feb 13 2018

नजरबन्दमा रहेका केही सांसदलाई मुक्त गरिदिने आदेश माल्दिभ्सको सर्वोच्च अदालतले दियो। राष्ट्रपति अब्दुल्ला यामिनले सर्वोच्चको आदेशलाई राजनीतिक उद्देश्यले प्रेरित र पूर्वाग्रही बताएर त्यसलाई पालना गर्न अस्वीकार गरे। त्यसरी सुरु भएको माल्दिभ्सको राजनीतिक संकट स्वयं सर्वोच्च अदालतले राष्ट्रपतिलाई महाभियोग लगाउन र सेनालाई पनि राष्ट्रपतिको आदेश पालना नगर्न आदेश दिएपछि जटिल चरणमा प्रवेश गर्‍यो। राष्ट्रपति अब्दुल्ला यामिनले मुलुकमा १५ दिनका...

read more

मिथ्याको राजनीति र मृत्युमार्गका प्रजातन्त्र

Publish On: Feb 6 2018

नेपालको अभ्यास र अनुभवले पनि भन्छप्रजातन्त्रविरोधी राजनीतिक शक्ति वा समूहहरूबाट हुने जस्तोसुकै क्रुर आक्रमणलाई प्रजातन्त्रले सयपचास वर्षसम्म पनि सामना गर्न सक्छ, तर त्यस्तो आक्रमण स्थापित प्रजातान्त्रिक दलहरू र निर्वाचित सरकारहरूबाट हुन थाल्यो भने प्रजातन्त्र ५० दिन पनि बाँच्न सक्दैन र नष्ट भ्रष्ट हुन पुग्छ। कारण प्रष्ट छप्रणालीबाहिरबाट हुने प्रहारविरुद्ध प्रजातन्त्रले बलियो प्रतिरक्षा क्षमता आर्जन गरेको र सोहीअनुरूपका संरचनाहरू...

read more

सुरक्षाको दृष्टिमा प्रदेश राजधानी

Publish On: Feb 2 2018

संविधानले तोकेको समयसीमाको माखेसाङ्लोमा फसेको सरकारले सत्ताको औचित्य पुष्टि गर्न प्रदेशप्रमुख र अस्थायी राजधानी तोकेलगत्तै शपथ ग्रहणको औपचारिकतासमेत पूरा भएको छ।राष्ट्रिय सुरक्षाको दृष्टिकोणबाट हेर्दा देश दिनानुदिन आन्तरिक चुनौतीको दलदलमा फस्दै गइरहेको छ। आन्तरिक सुरक्षा चुनौतीमध्ये अहिलेको डरलाग्दो खतरा भनेको आर्थिक सुरक्षा हो। हरक्षेत्रमा फस्टाएको चरम भ्रष्टाचार, आयात उच्चदरमा बढी ठूलो व्यापार घाटाको अवस्था र शोधनान्तर घाटामा रहनु तथा...

read more

टाढिँदै गए युरोप र अमेरिका

Publish On: Jan 30 2018

भूमध्य सागर, एजियन सागर र कृष्ण सागरको बीचमा ग्रिसदेखि रूससम्म र इजिप्टदेखि इरानसम्मका एकदर्जन बढी मुलुकहरूसँग जल र स्थल सीमा जोडिएको युरोपदेखि एसियासम्म विस्तारित टर्कीको भूराजनीतिक महत्वबारे भनिरहन आवश्यक नै छैन। टर्कीको यही असाधारण रणनीतिक अवस्थितिका कारण विगतमा पनि ऊ एसिया, युरोप र अफ्रिकासम्म विस्तारित विशाल ओट्टोमन साम्राज्यको केन्द्र थियो। टर्की अमेरिकी नेतृत्वको नाटो सन्धि संगठनमा आवद्ध मुलुकहरूमध्ये...

read more

अग्नि पाँचौं, रायसिना संवाद र डोक्लाम

Publish On: Jan 23 2018

रणनीतिक मनोबलको अभाव भएको भारतले राजनीतिक अवसरवादिता प्रदर्शन गरिरहेको छ। केशवप्रसाद भट्टराई भारतीय र केही अन्तर्राष्ट्रिय समाचार माध्यमले भारतीय रक्षा मन्त्रालयको स्रोतलाई उल्लेख गर्दै गएको जनवरी १८ मा चीन र एसियाको सबै भूभाग एवं अफ्रिका र युरोपका केही भागमा समेत लक्षित गर्न सकिने पाँच हजार किलोमिटर भन्दा लामो दूरीको अन्तरमहाद्विपीय क्षेप्यास्त्रको सफल परीक्षण गरेको जानकारी दिए। स्रोतका अनुसार...

read more

अधिनायकवादको दिग्विजय यात्रा

Publish On: Jan 16 2018

ठूलो र शक्तिशाली अधिनायकवादले दक्षिण एसियाका साना प्रजातन्त्रलाई निरन्तर खिचिरहेको छ गएको सेप्टेम्बरमा संसारकै ठूला तेल कम्पनीहरूमा गणना हुने ६५ अर्ब डलरबराबर वार्षिक आय भएको रूसको सरकारी स्वामित्वको एउटा बहुराष्ट्रिय कम्पनी रसनेफ्टले आफ्नो अध्यक्षमा पश्चिम जर्मनीका पूर्व चान्सलर गेर्हार्ड स्रोडारलाई नियुक्त गयो। १९९८ देखि २००५ सम्म चान्सलर रहेका स्रोडार जर्मन-रूस सम्बन्ध सुधारका प्रवल समर्थक पनि हुन्। चान्सलर हुँदा...

read more

चीनका रणनीतिक साधन हुन् त ट्रम्प ?

Publish On: Jan 9 2018

मेकिङ अमेरिका ग्रेट अगेन लाई आफ्नो मुख्य चुनावी नारा बनाएर विजयी भएका राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको कटु आलोचना गर्दै अमेरिकी पूर्व राष्ट्रपति बाराक ओबामाकी राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार सुसन राइसको गएको नोभेम्बरमा न्युयोर्क टाइम्समा प्रकाशित लेखको शीर्षक थियो ट्रम्प इज मेकिङ चाइना ग्रेट अगेन। चीन भ्रमणको अवसरमा ट्रम्पले चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङलाई विशिष्ट व्यक्ति उल्लेख गर्दै राष्ट्रपति सीप्रतिको आफ्नो भावना...

read more

बेल्टरोड : कति अवसर ? कति चुनौती ?

Publish On: Jan 2 2018

प्रधानमन्त्रीकोरूपमा केपी ओलीले आफ्ना दुई स्पष्ट प्रतिवद्धता नेपाली जनता र विश्व समुदायसमक्ष राखेका थिए। पहिलो थियोनेपालको भौगोलिक असुविधाको कारण नाकाबन्दीलगायतका रणनीति अवलम्बन गरेर मुलुकको आन्तरिक राजनीतिमा प्रवेश गरिरहने बाह्य हस्तक्षेपलाई अन्त्य गरेर मुलुकको आन्तरिक राजनीतिमा राष्ट्रिय स्वामित्वलाई पुनस्र्थापना गर्नु। दोस्रो, एउटा स्वतन्त्र र सार्वभौम राष्ट्रकोरूपमा नेपालको भविष्यलाई सुनिश्चित गर्न र भविष्यमा त्यस्तो नाकाबन्दीबाट हुने असरलाई न्यून पार्न समुद्रसम्मको...

read more

अमेरिका र भारतको रक्षा साझेदारी

Publish On: Dec 26 2017

लक्ष्यहीन परिवर्तनको पक्षमा उम्लिनु भनेको राष्ट्रको संकट र राष्ट्रिय अस्तित्वकै समाप्ति हो हाम्रा कुनै स्थायी मित्रु र शत्रु छैनन्, स्थायी हाम्रा राष्ट्रिय हितहरू मात्र हुन् र ती हितहरूलाई अनुशरण गर्नु हाम्रो परम कर्तव्य हो। विविध राजनीतिक भूमिकाहरूमा विशिष्ट नेतृत्व क्षमता प्रदर्शन गर्दै १८५५- १८६५को अवधिमा बेलायतको प्रधानमन्त्री रहेका लर्ड पामर्स्टनको माथिको उक्ति उनको मृत्युको एक सय ५२ वर्षपछि...

read more

राजनीतिक स्थिरतामा भूराजनीतिक चुनौती

Publish On: Dec 12 2017

भारत, चीन र अमेरिका नेपाली राजनीतिमा प्रभाव र प्रभुत्व राख्ने मुख्य बाह्य शक्तिहरू हुन्। राजनीतिक स्थिरता र समृद्धिको नारा दिएर निर्वाचनमा सहभागी भएको कम्युनिस्ट गठबन्धनलाई नेपाली जनताले असाधारण समर्थन प्रदान गरे। तर त्यस राजनीतिक उपलब्धिलाई उक्त गठबन्धनको नेतृत्वले कत्तिको उन्नत र गतिशील राजनीतिक र रणनीतिक कौशल प्रदर्शन गरेर स्थिरता र समृद्धिको राजनीतिक पुँजीमा रूपान्तरण गर्ने नेतृत्व क्षमता राख्दछ...

read more